Dok digitalna distribucija zamenjuje fizičke medije, pakovanja koja su nekada definisala način na koji su igre doživljavane, pamćene i prepoznavane postala su važan deo gejming istorije i popularne kulture. Uoči Nacionalnog dana video igara, koji se obeležava 12. septembra, Muzej istorije video igara (Video Game History Museum) u Zagrebu organizuje izložbu „Who Stole The Box?”, koja istražuje nestalu umetnost dizajna kutija (box art) i načine na koje su dizajn omota, ilustracije i fizički predmeti oblikovali predstavljanje igara tokom proteklih decenija.
Danas se čak 99% igara za PC kupuje u digitalnom formatu. Uprkos tome, pažljivo osmišljena pakovanja, kertridži, diskovi, priručnici i memorabilije oživljavaju eru u kojoj je gejming iskustvo počinjalo znatno pre samog pokretanja igre. Zagrebačka izložba pruža nostalgičan osvrt na neka od najzanimljivijih i najprepoznatljivijih originalnih pakovanja. Od ranih ilustracija na omotima do pratećih fizičkih predmeta, postavka pokazuje kako su se prezentacija igara i dizajn ambalaže menjali uporedo sa razvojem tehnologije.
Među eksponatima se nalazi Escape from Mount Drash, jedna od najređih i najvrednijih igara u muzejskoj kolekciji, čija cena na aukcijama dostiže i 10.000 dolara, kao i legendarni naslovi poput Manic Miner, Jet Set Willy, Elite, Dungeons & Dragons, The Lord of the Rings, The Secret of Monkey Island, Myst, Final Fantasy, Fallout, World of Warcraft i Uncharted. Postavka obuhvata i kultna izdanja kuće Suzy Soft, prvog softverskog izdavača u regionu. Pored toga, posetioci mogu da vide jednu od najobimnijih kolekcija igara ključnih izdavača i franšiza, uključujući Diablo, Warcraft, Origin Systems, LucasArts, Bullfrog, EverQuest i mnoge druge.
Rana promotivna grafika obećavala je neverovatne avanture kako bi nadoknadila tadašnja tehnološka ograničenja. Do prelaza u novi vek, igre su na ekranu počele da izgledaju bolje nego na sopstvenim omotima. Kroz svaku deceniju, specifični stilovi ilustracije, fotografije, tipografije i grafičkog dizajna gradili su vizuelni identitet igara i urezivali se u sećanje čitavih generacija.
Osim nostalgije, izložba otvara i pitanje prelaska na koncept digitalnog vlasništva u trenutku kada ambalaža i fizički mediji nestaju iz gejminga. Kako se igre u potpunosti sele na internet, odnos koji igrači imaju prema njima trajno se menja.
„Danas, kada je digitalna distribucija postala pravilo, lepo dizajnirana i pažljivo očuvana pakovanja video igara dobila su novu kulturnu važnost. Ovi fizički artefakti ne svedoče samo o tehnološkom razvoju industrije, već i o trajnom mestu koje su video igre izborile u popularnoj kulturi”, izjavio je Damir Šlogar, osnivač Muzeja istorije video igara.
O Muzeju istorije video igara
Muzej istorije video igara u Zagrebu čuva i prikazuje evoluciju video igara i njihovu ulogu u savremenoj kulturi. Kolekcija sadrži više od 3.000 eksponata, među kojima su igre, konzole, računari, originalna pakovanja, promotivni materijali i drugi predmeti koji obuhvataju decenije razvoja industrije – od samih početaka do ranih 2010-ih godina. Muzej je nagrađen priznanjem za dizajn enterijera na međunarodnom festivalu Zagreb Design Week 2025 i prepoznat je kao jedna od vizuelno najatraktivnijih muzejskih lokacija u gradu.
Upoznajte osnivača muzeja
Damir Šlogar je proveo više od četiri decenije u industriji video igara. Razvojem igara počeo je da se bavi još osamdesetih godina prošlog veka, a karijeru je izgradio u Severnoj Americi radeći na više od 150 naslova, među kojima su Shrek, Barbie i Battlefield. Godine 2004. osnovao je Big Blue Bubble, kanadski razvojni studio koji stoji iza planetarnog hita My Singing Monsters sa preko 250 miliona igrača širom sveta. Muzej istorije video igara u Zagrebu osnovao je 2025. godine.
Foto: VIDEO GAME HISTORY MUSEUM
